Kracht en pracht van het platteland

Onder Naobers

Editie:

2017 Nazomer

In de rubriek Onder Naobers krijgen lezers de gelegenheid terug te kijken op artikelen in vorige Naobers en hun mening daarover te ventileren. Onder Naobers is ook de plek waar lezers hun eigen pennenvruchten kwijt kunnen. Voor zover de ruimte dat toelaat, uiteraard. Let wel: de (eind)redactie wikt, weegt en beschikt! Stuur uw post naar: info@naober.nl (met ao). Een briefje kan natuurlijk ook: Naober, Onder Naobers, postbus 133, 7040AC ’s-Heerenberg.




Drents talent

Janet Baron-Lopers (1965) is geboren en opgegroeid in de Vuile-Riete, vlakbij het Drentse Zuidwolde. Op haar twintigste vertrok ze naar Assen om daar in de verpleging te gaan werken. Nu woont ze in Laaghalerveen, even buiten Assen en ze heeft ondertussen een administratieve functie.
Janet schrijft verhalen over de dagelijkse dingen in het leven. Haar inspiratie vindt ze in wat ze om haar heen hoort en ziet. Regelmatig zijn haar verhalen te lezen in Maandewark/Oeze Volk (nu Zinnig) en ze is lid van de schrieverskring Goeie Zin, verbonden aan het Huus van de Taol in Beilen. Ze schreef mee aan de bundels
Vörst en Nachtvörst, uitgegeven bij Stichting Het Drentse Boek. In 2015 debuteerde ze met haar verhalenbundel Zaand in de leerzen. Zunnestraole is een van de verhalen uit die bundel.

ZUNNESTRAOLE
De helderblauwe ogen van mien va vangt mien blik en rust bij mij uut. “Kom ies evenpies mit.” Ik kom in de bienen en lope achter mien va an. Deur de zieddeure gao wij naor binnen. Wij loopt over de dele, de gang, deur de keuken, naor de kamer toe. Mien voetstappen bint veurzichtig, haost eerbiedig. Hier vuul en roek ik mien
olde leven en weemoed overspuult mij as ik de kamer in kome. Ik heb stark het idee dat der iets heel belangrieks giet gebeuren.

Hij löp naor het olde kassie en blef daor staon. Net over de drumpel stop ik. Ik kieke de kamer in en zie daor weer het bedde van mien moe. Hier lag ze de leste paar weken. Hier waren wij elke dag bij heur. En hier was ze ok nog toen ze zölf al vurt egaone was. Ik lope over de dikke vloerbedekking richting mien va. Op het broene
ieken kassie ligt de sieraoden van mien moe uut-estald. Ik zie de strenge mit ivoorkleurige krallen, de ketten mit de Braziliaanse stientjes, een zilvern en nog wat aandere kettens en armbaanden. Ok zie’k dat kleine, fi ene golden kettentie liggen. Dit kettentie had ze tot op ’t leste umme. Hier zat ze in mien beleving altied mit te
tiebeln. Dit kleine, fi ene ding was echt mamme. Het lief van mien va wiebelt van het iene op het aandere bien. Hij frunnikt wat an zien neuze. ‘Dit is lastig veur hum’, dèenk ik. Het tikken van de olde klokke vult de stilte op. “Mamme zal er niet bij wezen, mar ik wil oe wat geven, zodat ze der toch ok een beetie
bij is. Ie magt wat uutzuken, mar ik dèenke dat dit mooi veur oe zal wezen.”

Hij pakt het golden kettentie en holdt het evenpies in zien grote haand. Een zunnestraole valt der lieks op en döt het glienstern. Mit zien grove doem lek hij het te aaien, pakt mien klamme haand en löt het der veurzichtig inglieden. Hitte komp over mij hen, langzaam en verlegen kompt der stille traonen te veurschien. Ik kieke mit wazige ogen naor de beelden van mien moe in mien lösse haand. Ik zie heur gezichte, de glumlache en stralende ogen. Heur haand giet naor de hals um mit de doem achter het kettentie te haoken en het dan hen en weer te bewegen. Woorden, gevuul en halve zinnen vliegt deur mien kop. Ik begriep ze en weet precies wat ik vuul en bedoele. Mar ze zult onsamenhangend wezen as ik ze vrij zul laoten. “Bedaankt, pappe.” Wij kiekt mekaar an en weet genog.

Een weke later stao ik veur in de karke en stikke samen mit mien lief een keerse an ter naogedachtenis van mien moe. As wij het ja-woord uutspreekt, haokt ongemarkt mien doem achter mien kettentie.



Vlooientheater

De veurdeure geet lös en weer dichte. Een van de gezinsverzorgsters dee bie mien in ’t huus van de karke woont, kump thuus van eur wark. Hulend kump ze bie mien in de kökken. “Ach, juff rouw Gerda. ’t Jeukt zo!” “Kom maar gauw achter het huis”, zeg ik en pakke gangswieze een groot wit laken uut de kaste. Dat spreid ik uut op de tegels achter ’t schune muurke van ’t huus, zodat niemand eur kan zeen. Ze geet d’r op staon en kleedt zich uut. Achter mekare zee’k ze op de witte
ondergrond springen: vlooien. In eur onderbuksentje vlug ze naor baoven, naor d’n douche. Ik pakke de punten van ’t laken met de klere d’r op bie mekare en stoppe ze gauw in de wasmachine. Vot met dat ongedierte!
Hoo kriege wie ze vot in de gezinnen waor ze zit? Eén gezin is al een dag ’t huus uut ewes. De gemeente hef ’t hele huus uut-espuit met blauwzuurgas, maor nao veerten dage zatten ze d’r weer. De larven in de näö van de plankenvloere bleven in laeven.
Eén van de gezinsverzorgsters halen ze stuk veur stuk uut een dekken en dee ze in een glas water. Too ze de lesten d’r uut hadde, zatten de eersten d’r al weer in. Van gewoon water gaot vlooien neet dood. Teleurgesteld vertellen ze mien eur verhaal. Dat water had öllie motten waen. Spuiten met DDT en hygiëne met lysol wil nog wal ’s een tiedje helpen, maor wieter is ’t onbegonnen wark. Een paar jaor later, daor weg en etrouwd, laes ik op een monn’n een advertentie in De Telegraaf:
Gevraagd: vlooien voor vlooientheater. 100 gulden per stuk.
Ik denke: ha’k d’r toch nog maor een stuk of wat bewaard!

Gerda Tiessink

Naschrift redactie: Gerda Tiessink uit Leusden (geboren en getogen in de Achterhoek) is abonnee vanaf het eerste nummer van Naober. Met enige regelmaat zet ze jeugd- en andere herinneringen op papier. Bij voorkeur in de streektaal. Bovenstaand verhaal stamt uit de jaren dat ze werkzaam was in de gezinszorg.


Oplossingen Harsenkrakers (zomer 2017)

Kiek!
Wat is de bijnaam van de Onze-Lieve-Vrouwetoren en waar staat-ie? Dat was de dubbele vraag bij KIEK! in het jubileumnummer.
Met tientallen tegelijk kwamen de oplossingen binnen: Het is de Peperbus in Zwolle.
En dat was helemaal juist.
Winnaar van een boek is: J. H. Damkot-Willink, Didam

Spreekwoordelijk
Welk spreekwoord of uitdrukking heeft illustrator Harrie Kemperman (†) in deze tekening verborgen? De vaste puzzelaars hadden het er maar moeilijk mee. Harrie bedoelde het gezegde ‘op dezelfde golflengte zitten’.
Geen winnaar helaas!

ZoekplaatSje
1 Gedeelte van een stad of dorp, genoemd naar een van onze grootste rivieren – Waalwijk
2 Belangrijkste nederzetting van mogelijk een aantal – Hoofddorp
3 Langgerekte zomerse plaaggeest – Weesp
4 Geen oud plezier – Nieuwegein
5 Bevel aan een goedheiligman om op te stappen – Sint-Nicolaasga
Winnaar van een boek is Appie Zomer, Goor

Plaats een reactie

Word nu abonnee van Naober!

Klik hier voor de aanbieding

Naober Nieuwsbrief

Ja, ik wil wekelijks Naobernieuws in mijn mailbox!